Trong thực tế, nhiều doanh nghiệp khi thiếu vốn lưu động thường được giám đốc hoặc cổ đông góp vốn hỗ trợ bằng cách cho vay tiền không tính lãi. Đây là giải pháp nhanh chóng để duy trì hoạt động. Tuy nhiên, vấn đề đặt ra là: khoản vay này có làm phát sinh nghĩa vụ thuế hay không?
Giám đốc cho Công ty vay tiền không lãi suất có thể bị ấn định thuế
Theo quy định của pháp luật về thuế thu nhập cá nhân, tiền lãi cho vay là khoản thu nhập chịu thuế từ đầu tư vốn.
Nếu cho vay không lãi, giám đốc không phát sinh thu nhập từ lãi vay nên không phải nộp thuế thu nhập cá nhân đối với khoản vay này.
Giao dịch liên kết khi giám đốc cho công ty vay vốn
Tuy nhiên cần đặc biệt lưu ý, việc Giám đốc phát sinh giao dịch cho Công ty vay, mượn tiền có thể được xác định là giao dịch liên kết. Theo đó, Công ty cần kê khai thông tin giao dịch liên kết và giám đốc có thể phải đóng thuế thu nhập cá nhân. Cụ thể:
Căn cứ quy định tại điểm l khoản 2 Điều 5 Nghị định 255/2026/NĐ-CP, việc “vay, cho vay, mượn, cho mượn ít nhất 10% vốn góp của chủ sở hữu tại thời điểm phát sinh giao dịch trong kỳ tính thuế với cá nhân điều hành” thì được xác định là giao dịch liên kết.
Như vậy, trường hợp giám đốc cho công ty vay tiền được xác định là giao dịch liên kết nếu cho vay từ 10% vốn góp của chủ sở hữu, kể cả không lấy lãi. Doanh nghiệp phải kê khai thông tin về giao dịch liên kết kèm theo Tờ khai quyết toán thuế thu nhập doanh nghiệp. Đồng thời, việc thỏa thuận lãi suất 0% cũng có thể được xem là hành vi không tuân thủ giá giao dịch trên thị trường.
Nghĩa vụ kê khai và rủi ro bị ấn định thuế
Theo quy định tại điểm i khoản 2 Điều 24 Luật Quản lý thuế 2025, hành vi không tuân thủ quy định về nghĩa vụ kê khai, xác định giá giao dịch liên kết hoặc không cung cấp thông tin theo quy định về quản lý thuế đối với doanh nghiệp có phát sinh giao dịch liên kết sẽ bị ấn định thuế.
Về tỉ lệ ấn định thuế: Thuế đối với thu nhập từ đầu tư vốn của cá nhân cư trú được xác định bằng thu nhập tính thuế nhân (x) với thuế suất 5% theo quy định tại khoản 1 Điều 12 Luật Thuế thu nhập cá nhân 2025.
Kiểm tra giao dịch liên kết của cơ quan thuế tại doanh nghiệp
Căn cứ quy định tại điểm đ khoản 1 Điều 22 Luật Quản lý thuế 2025, cơ quan thuế có thể kiểm tra việc xác định giá giao dịch liên kết của người nộp thuế theo nguyên tắc:
đ) Kiểm tra việc xác định giá giao dịch liên kết của người nộp thuế theo nguyên tắc giao dịch độc lập và bản chất kinh tế của hoạt động, giao dịch phát sinh quyết định nghĩa vụ thuế tương ứng với giá trị tạo ra từ bản chất kinh tế của hoạt động kinh doanh, giao dịch phát sinh của người nộp thuế; không công nhận các giao dịch liên kết không theo nguyên tắc giao dịch độc lập làm giảm nghĩa vụ thuế của doanh nghiệp.
Thời hạn kiểm tra thuế tại tru sở doanh nghiệp có giao dịch liên kết không quá 40 ngày, trường hợp cần thiết thì có thể gia hạn 01 lần nhưng không quá 40 ngày theo điểm d khoản 3 Điều 22 Luật Quản lý thuế.
Điểm Cần Lưu ý
- Cho vay không lãi không phát sinh thuế thu nhập cá nhân từ lãi vay, nhưng vẫn có thể bị coi là giao dịch liên kết.
- Doanh nghiệp cần kê khai đầy đủ để tránh bị ấn định thuế.
- Nếu cơ quan thuế xác định giao dịch không tuân thủ nguyên tắc độc lập, doanh nghiệp có thể bị truy thu và xử phạt.
MKLaw khuyến nghị:
- Doanh nghiệp nên lập hợp đồng vay rõ ràng, ghi nhận đầy đủ điều khoản để chứng minh tính minh bạch.
- Khi khoản vay vượt ngưỡng 10% vốn góp, cần chuẩn bị hồ sơ kê khai giao dịch liên kết.
- Giám đốc và doanh nghiệp nên tham vấn luật sư hoặc chuyên gia thuế để đánh giá rủi ro ấn định thuế trước khi thực hiện.
MKLaw hỗ trợ:
Tư vấn pháp lý về hợp đồng vay giữa giám đốc và công ty.
Rà soát, kê khai giao dịch liên kết đúng quy định.
Đại diện doanh nghiệp làm việc với cơ quan thuế khi có kiểm tra, xử lý.
Nếu doanh nghiệp của bạn đang có khoản vay từ giám đốc hoặc cổ đông và lo ngại về nghĩa vụ thuế, hãy liên hệ với MKLaw để được tư vấn chi tiết.
Thông tin trong bài viết nhằm mục đích tham khảo và phổ biến kiến thức pháp luật. Việc áp dụng quy định pháp luật đối với từng trường hợp cụ thể cần được xem xét trên cơ sở hồ sơ, tài liệu và tình tiết thực tế.
MKLaw – Luật sư đi trước tài phiệt theo sau
- Trụ sở: 177 Trưng Nữ Vương, P. Hoà Cường, Tp. Đà Nẵng
- Hotline: 0773 11 22 33
